Nhiều ngày trong tuần lễ vừa qua, các cơ quan truyền thanh, báo chí, truyền hình,  đặc biệt là về phía  Mỹ đã nói  về trường hợp một sinh viên Việt Nam tại trường Đại học San Jose  State, ban toán học, đến từ  thành phố Hồ tặc đã  bị cảnh sát San Jose dùng “Baton” đánh lên đầu và bắn súng “Taser” sau khi họ  đã còng tay người sinh viên này.

Câu chuyện bắt đầu  trở  thành ầm ỉ  khi báo San Jose Mercury News phát hành tại San Jose tung ra hai bài viết  có tựa  đề “ “Những âm thanh tệ hại”  (The worst part is the sound) và “ Bằng video đã  cho thấy  Cảnh sát San Jose dùng  “Baton”, súng “Taser” bắn kẻ bị tình nghi (San Jose police officers caught on video using baton, Taser gun on suspect)  trong hai ngày 24 và 25 tháng mười 2009. Kèm với bài viết là đoạn video dài 2 phút 53 giây, chứng minh cảnh sát đã hành động trái phép. Đoạn video này được quay bằng điện thoại cầm tay, và được văn phòng luật sư  Nguyễn Hoàng Duyên cung cấp.

Theo tường thuật thì câu chuyện đã  xảy ra vào ngày 3/ 9/09, cách nay gần hai tháng. Được tóm tắt như sau: “Trong ngày 3/9/09, một người bạn cùng phòng với sinh viên VN tên  Phương Hồ, là Jeremy Suftin đã dùng xà bong đổ vào đĩa thịt bò Hồ đang ăn. Trong lúc lời qua tiếng lại, Phương Hồ  đã cầm con dao cắt thịt chỉ vào  Jeremy Suftin với những lời lẽ hăm dọa.  Jeremy Suftin gọi 911 và  cảnh sát đến. Khi cảnh sát đến nơi thì sự cải vả đã chấm dứt,  Phương Hồ  không cầm vũ  khí nào trên tay. Vì tiếng Anh kém, Phương Hồ  không hiểu lời yêu cầu của cảnh sát  biểu đưa tay ra để  “chịu trói”   nên   tỉnh bơ  định bỏ đi ra chỗ  khác,  nhưng đã bị cảnh sát đè  xuống còng tay lại. Tiếp theo  đó  là trận đòn “Baton” của cảnh sát viên Kenneth Siegel giáng xuống  và mùi súng  “Taser” của cảnh sát viên Steven Payne Jr. tặng cho Phương Hồ. Sau đó, sinhviên này  bị câu lưu một ngày một đêm tại sở cảnh sát… Khi trả lời phỏng vấn báo San Fransico Chronico , Phương Hồ cho biết vì không  hiểu tiếng Anh  nên  không biết cảnh sát muốn  gì,  mới bị  họ đè xuống còng tay. Và vì không hiểu luật pháp Hoa Kỳ nên mới nhờ luật sư can thiệp chậm trể như vậy”.

Ngay khi báo báo SJMN đặt vấn đề, Cộng Đồng VN chưa kịp lên tiếng,  thì Thị trưởng  Chuck Reed, sĩ quan cảnh sát Ronnie Lopez,  nghị  viên khu vực 3 là Sam Licarrdo,  và kế đến nghị viên Kansen  Chu khu vực 4,  đã đồng loạt lên tiếng.  Những nhân vật này cho biết  chính quyền đang  mở cuộc điều tra để làm sáng tỏ sự việc. Sự quá mau mắn của Chuck Reed và sở cảnh sát đã cho thấy khác biệt lớn lao, so với sự kiện cảnh sát San Jose bắn chết Daniel Sơn Phạm ngày 10/5/09. Trong vụ Daniel Sơn Phạm,  mặc dù  chính quyền, sở cảnh sát, biện lý cuộc  nhận được hàng ngàn thỉnh nguyện thư của gia đình nạn nhân và cử tri VN  yêu cầu điều tra minh bạch,  nhưng họ vẫn im lặng không ngó ngàng gì tới. Để rồi cuối cùng, sau đó,  biện lý cuộc ra phán quyết cho biết hai cảnh sát bắn Daniel Sơn Phạm không làm  sai,  nên miễn truy tố.

Bài viết này, không đề cập đến  “đúng hay sai” về hành động của cảnh sát khi tiếp cận với dân chúng. Nếu nói sai, thì dù cho hình ảnh không rõ ràng của đoạn video với tiếng kêu gào của nạn nhân cũng đủ chứng minh cho thấy cảnh sát quá  thô bạo rồi. Hơn nữa, khi ông Chuck Reed, sở cảnh sát đã  lên tiếng đang cho tiến hành điều tra, thì thái độ đứng đắn nhứt là giữa bình tỉnh để đợi chờ kết quả. Nên vấn đề đặt ra ở đây, nếu CĐNV  tại San Jose muốn là điều gì đó  trong lúc chờ đợi, thì điều cần thiết là  phải nhìn ra sự việc để hành động được đúng mức, chính xác.

Trước tiên đừng quên rằng, Cộng Đồng Người Việt Hải Ngoại  là một Cộng Đồng Tỵ Nạn Cộng Sản tức Tỵ Nạn  Chính  Trị. Thứ hai, dù rằng trên quan hệ tình người cũng phải thấy ngay, chuyện một du học sinh bị bạo hành khác với chuyện  một công dân người Mỹ gốc Việt  bị cảnh sát bắn chết. Nếu xác định được hai điểm vừa kể,  chúng ta   mới  thấy trường hợp của Phương Hồ là một trường hợp đặc biệt. Sự đặc biệt này dựa trên ba quan điểm Tình, Lý và Chính trị.  Do đó, nó đòi hỏi sự tế nhị, sáng suốt và  quyết định đứng đắn  của từng cá nhân, của Ban Đại Diện Cộng Đồng, của  những tổ chức, đảng phái, để tránh trường hợp bị  “cháy túi, trắng tay”.  

- VỀ TÌNH: Trên phương diện nhân bản và  đồng loại. Dẹp  qua các thành kiến Phương Hồ là một du học sinh, là  thành phần vừa hồng vừa chuyên được Việt Cộng  đào tạo từ nhỏ. Nhưng,  khi nhìn hình ảnh của đoạn video  với   âm thanh hỗn độn, khó ai tránh được sự thương hại  khi tai nghe những tiếng rên la, đau đớn thảm thiết của nạn nhân. Những cảm xúc này càng tăng trong lòng người nghe, khi nghĩ đến cái chết của Daniel Sơn Phạm  không được  chính quyền Chuck Reed giải quyết minh bạch. (Xin mở dấu ngoặc ở đây, suy nghĩ này loại ra trường  hợp nếu có những tên  Việt Cộng nằm vùng  tại các Toà Lãnh Sự, Tòa Đại Sứ của chúng đi ra đường  bị cảnh sát  Mỹ đánh,  bợp tai hay cả việc bị bắn chết).

- VỀ LÝ: Từ bất mãn dồn dập  chuyện này đến chuyện kia, cộng đồng VN San Jose đòi hỏi chính quyền địa phương một câu trả lời thỏa đáng là điều đương nhiên. Đòi hỏi  này  dựa trên tinh thần duy trì công lý mà quyền thụ hưỏng dành cho  mọi sắc tộc, chớ  không phải vì Phương Hồ là người VN. Lên tiếng để đòi hỏi chính quyền xác định  thái độ, hành động của cảnh sát khi tiếp cận với người dân tới mức độ nào  mới đúng, đối với những người không có vũ khí nguy hiểm trên tay hay họ  không có hành  động nào nguy hại đến cảnh sát? Câu hỏi này, người dân cần sự trả lời rõ ràng  để  còn tin tưởng hay không vào sự làm việc của ccảnh sát.

- VỀ CHÍNH TRỊ: Phương Hồ là người của chế độ cộng sản VN.  Phương Hồ là  thành phần ưu tú  của đảng và  nhà  nước VC được xuất cảng sang Hoa Kỳ. Do đó,  kẻ có đủ tư cách pháp nhân ra mặt bảo vệ, binh vực quyền lợi cho   Phương Hồ là bọn VC nằm vùng tại San Fransico, chớ không phải là người Việt tỵ nạn CS,  Ban Đại Diện CĐVN hay bất cứ một đoàn thể nào tại San Jose.

Có những suy nghĩ  cho rằng,  Tòa Lãnh Sự VC tại SF không lo cho Phương Hồ, thì đây là  cơ hội  người Việt quốc gia đứng ra lo, để lôi kéo những du học sinh, con cháu VC về với chính nghĩa quốc gia. Đây là  suy nghĩ  hời  hợt, chủ quan. Tại sao không nghĩ  ngược lại, chính Việt Cộng tại  S.F đang tung ra vấn đề Phương Hồ  lúc này sau khi đã tính toán kỹ.  Nhưng, VC  dấu mặt và  mở rộng cửa cho những kẻ hấp tấp  bước vào cái  bẩy mà  chúng đã  giăng ra. Bởi vì nếu VC ra mặt, thì đâu còn chỗ trống để CĐVN nhảy vào đòi công lý (?)

Hãy nghĩ, Phương Hồ bị cảnh sát “hành hung” xảy ra tới nay đã gần  hai tháng. Nhưng tại sao hôm nay văn phòng luật sư của nạn nhân mới tung ra trên báo SJMN để làm rùm beng? Phải chăng điều này là sự sắp xếp, tính toán kỷ của kẻ  chủ  mưu đứng sau lưng? Có  ba giả thuyết được mọi người bàn tán đến:

1/ Giả thuyết 1: Sự  tung tin trên báo chậm trể  vì sự trao đổi mua bán, giá cả   đoạn video giữa với luật sư của Phương Hồ và  Dimitri Masouris, người đã quay được đoạn phim tới lúc này mới  ngả  giá xong.

2./ Giả  thuyết 2: Cuối tháng 10/09, là  thời điểm chính mùi để Việt Cộng tung  tiền ra thuê mướn luật sư, báo chí  và  bật đèn xanh làm lớn chuyện để lôi kéo cộng đồng VN nhập cuộc. CĐVN vốn nhạy cảm và đang  bất mãn chính quyền về chuyện Daniel Sơn Phạm nên hăng hái đấu tranh đòi công lý. Vô  tình làm bung xung tốt cho VC .

Nếu cộng đồng Việt Nam San Jose nhúng tay sâu vào chuyện Phương Hồ. Việt Cộng có những điều lợi sau đây:

- VC Mượn sức của  CĐVN để làm giá với chính quyền San Jose, mà qua vụ Little Sàigòn ai  cũng thấy ít ra Chuck Reed và Madison Nguyễn là hai người có cảm tình với VC, nên việc trao đổi không khó.

- VC muốn CĐVN nhúng tay vào chuyện Phương Hồ,  là cách  chuyển  hướng “mũi nhọn” người Việt quốc gia   đang nhắm tới  là  đối phó với cái gọi là “Meet VN” trong hai ngày  15 và  16/11 của chúng tại S.F bị chểnh mản, yếu đi.

- Việt Cộng lợi dụng sự  nhúng tay nhiệt tình của CĐVN vào vụ  Phương Hồ để  tuyên truyền trong nước rằng, CĐVN tại San Jose đúng là một bộ phận  của VNCS vì rõ ràng sự hăng hái bảo vệ một du học sinh đã chứng  tỏ tinh thần:  “Một con ngựa đau cả tàu không ăn cỏ”.

3./ Giả  thuyết 3: Là điều kiện Việt Cộng cần phải có  có để đào sâu thêm sự rạn nức giữa CĐVN với chính quyền. Từ đó, VC và tay sai sẽ rêu rao CĐVN tỵ  nạn cộng sản là thành phần gây rối, quá khích.  Mục đích này chúng chuẩn bị cho  việc bầu cử năm 2010 sắp tới.   

Chính vì  vậy, sau khi đã lên tiếng và làm những điều cần làm như  Ban Đại diện Cộng đồng VN/BCL đã gửi văn thư đến Thị trưởng, Sở Cảnh sát San Jose, Biện Lý  Cuộc yêu cầu mở  cuộc điều tra. Như LĐCTNV/BCL cũng như các đoàn thể  tổ chức họp báo trước tiền đình City hall chiều ngày 27/10/2009, thiết nghĩ đã quá đủ.  Phần còn lại  hãy để cho “cha mẹ đở đầu” của  các du học sinh  là bọn VC nằm vùng tại S.F  và  những kẻ thân cộng “thụ lý”. Nếu tiến xa hơn như  kêu gọi  biểu tình, thì   e rằng sẽ   trở thành một kịch bản khôi hài của vở tuồng “Anh hùng cứu mỹ nhân”  khi đây không phải là việc làm của những người Việt tỵ nạn cộng sản  sáng suốt.

*Đặng thiên Sơn